Automatyzacja pakowania to dziś nie tyle trend, co konieczność dla przedsiębiorstw chcących utrzymać konkurencyjność na wymagającym rynku. Wśród szerokiej gamy urządzeń pakujących dostępnych na rynku szczególne miejsce zajmują pionowe maszyny pakujące – rozwiązanie cenione za wszechstronność, wydajność i stosunkowo niskie koszty eksploatacji. Stosowane w dziesiątkach branż, od spożywczej po chemiczną, stanowią fundament wielu nowoczesnych linii produkcyjnych. Czym dokładnie są pionowe maszyny pakujące, jak działają i kiedy warto po nie sięgnąć?
Czym są pionowe maszyny pakujące i jak działają?
Profesjonalne pionowe maszyny pakujące – określane w branży skrótem VFFS (Vertical Form Fill Seal) – to urządzenia, które w jednym zintegrowanym procesie formują opakowanie z rolki folii, napełniają je produktem i szczelnie zamykają. Cały cykl odbywa się w układzie pionowym, co pozwala na efektywne wykorzystanie grawitacji przy napełnianiu opakowań produktami sypkimi, granulowanymi lub płynnymi.
Proces pakowania w maszynie VFFS przebiega w kilku następujących po sobie etapach. Folia z rolki jest najpierw formowana na tubie formującej w kształt rury, której brzegi są zgrzewane wzdłużnie. Następnie odmierzona porcja produktu jest dozowana do wnętrza formującego się worka, po czym maszyna wykonuje poprzeczne zgrzewy – zamykając dolną część worka i jednocześnie formując górę kolejnego opakowania. Gotowy, napełniony i szczelnie zamknięty worek jest odcinany i przekazywany do dalszych etapów linii produkcyjnej.
Jakie formaty opakowań można uzyskać na pionowej maszynie pakującej?
Jedną z największych zalet pionowych maszyn pakujących jest elastyczność w zakresie formatów opakowań. W zależności od zastosowanego zestawu narzędzi i rodzaju folii możliwe jest produkowanie szerokiej gamy opakowań:
- worki poduszkowe (pillow bag) – najprostszy i najczęściej spotykany format, stosowany przy produktach sypkich i przekąskach
- worki z płaskim dnem (flat bottom bag) – stabilne, dobrze eksponowane na półce sklepowej, popularne przy kawie i produktach premium
- worki z boczną zakładką (gusset bag) – o zwiększonej pojemności, stosowane przy produktach wymagających większej przestrzeni
- saszetki i torebki herbaciane – małe formaty dla produktów porcjowanych
- worki stojące (doy pack) – z możliwością dodania zamknięcia strunowego lub zipper
- opakowania wieloporcjowe – z perforacją umożliwiającą łatwe odrywanie pojedynczych porcji
Zmiana formatu opakowania wymaga zazwyczaj wymiany zestawu narzędzi i przeprogramowania maszyny – nowoczesne urządzenia pozwalają na szybką zmianę formatu bez konieczności długich przestojów produkcyjnych.
W jakich branżach stosuje się pionowe maszyny pakujące?
Zakres zastosowań pionowych maszyn pakujących jest bardzo szeroki. Urządzenia tego typu spotykamy przede wszystkim w:
- przemyśle spożywczym – pakowanie kawy, herbaty, cukru, mąki, ryżu, chipsów, orzechów, przypraw, płatków śniadaniowych i mrożonek
- przemyśle farmaceutycznym – pakowanie tabletek, kapsułek, proszków i suplementów diety
- przemyśle chemicznym – pakowanie detergentów, nawozów, soli i środków czyszczących w postaci sypkiej
- przemyśle kosmetycznym – pakowanie soli do kąpieli, pudrów i produktów do pielęgnacji ciała
- branży pet food – pakowanie karm dla zwierząt w różnych formatach i pojemnościach
- branży budowlanej – pakowanie drobnych elementów, śrub, kołków i materiałów sypkich
Wszechstronność pionowych maszyn pakujących sprawia, że są one chętnie wybierane przez zakłady produkcyjne obsługujące kilka kategorii produktów jednocześnie – jedna maszyna z odpowiednim zestawem narzędzi może obsługiwać różne linie produktowe.
Pionowe a poziome maszyny pakujące – kiedy wybrać VFFS?
Wybór między pionową a poziomą maszyną pakującą zależy przede wszystkim od właściwości pakowanego produktu i wymaganego formatu opakowania. Pionowe maszyny pakujące sprawdzają się najlepiej przy produktach sypkich, granulowanych i płynnych, które można swobodnie dozować grawitacyjnie lub za pomocą systemu dozującego.
Poziome maszyny pakujące (HFFS) są z kolei optymalnym rozwiązaniem przy produktach wymagających ochrony kształtu – batonach, kanapkach, wyrobach ciastkarskich czy produktach, które nie mogą być dozowane z góry. Produkty takie układane są poziomo na folii, co minimalizuje ryzyko ich uszkodzenia podczas pakowania.
W praktyce wiele zakładów produkcyjnych dysponuje oboma typami maszyn, dobierając je do konkretnych linii produktowych i wymagań technologicznych.
Co wpływa na wydajność pionowej maszyny pakującej?
Wydajność maszyny VFFS mierzona jest liczbą opakowań produkowanych w jednostce czasu – zazwyczaj na minutę lub godzinę. Na osiągany wynik wpływa kilka czynników, które warto wziąć pod uwagę przy planowaniu linii produkcyjnej.
Kluczową rolę odgrywa rodzaj i właściwości pakowanego produktu – produkty swobodnie sypkie dozowane są szybciej niż produkty lepkie lub wilgotne. Istotny jest też format opakowania – mniejsze formaty pozwalają na wyższe tempo pracy niż duże worki wymagające dłuższego czasu zgrzewania. Ważna jest wreszcie jakość i rodzaj folii – materiały wielowarstwowe i specjalistyczne wymagają precyzyjniejszego ustawienia parametrów zgrzewania.
Firma Ocean Systems dostarcza pionowe maszyny pakujące oraz szeroki asortyment maszyn do pakowania dla różnych branż i zastosowań, oferując kompleksowe wsparcie techniczne i doradztwo w zakresie doboru optymalnego rozwiązania dla każdego zakładu produkcyjnego.
